Orhun Veli BATU
orhunveli@hotmail.com

TÜM YAZILARI

YAZARLIK VE PROTEST YAPI

Jules RENARD’IN bir sözü vardır. “ Yazarın işi yazmayı öğrenmektir,” der. Benim de yaptığım bu. Yazmayı öğreniyorum.

Ne zaman, kalemi elime alıp yazmaya başlasam ya da başlamak istesem, zorlanıyorum. Çünkü her yazma serüveni, öncesinde yazarın kendisiyle, geçmişiyle, içinde yaşadığı toplum ve değerleriyle çatışmasını gerektiriyor. Çünkü, yazma eylemi, başlı başına bir ‘muhalif’ duyguyu gerektiriyor. “İyi,” kavramında bile, bir kusur arama, şüphe duyma ve mesafeli yaklaşma hali; tüm yazarların ortak kaygısı haline dönüşebiliyor.

Edebiyat alanında en iyi eserler, özgür toplumlarda verilmiştir. Özgürlüğün boyutları, toplumdan topluma değişse de en yalın haliyle yazarın kendisini birtakım otokontrol mekanizmalarıyla frenlemediği; aksine kendisini özgür hissettiği, korkmadan ürettiği bir yazın süreci, onun daha özgün eserler vermesine imkân sağlayacaktır.

Yazar, içinde yaşadığı toplumun dilinden, dininden, edebinden, kültüründen, sosyal dokusundan beslenir. Ama bu beslenme süreci, onun muhalif, sorgulayıcı yapısını değiştirmez, bilakis sütten kesilmesiyle birlikte yavaş yavaş annesinden uzaklaşan, onu sorgulayan bir bebek misali; yazar da kendisini keşfetme süreciyle birlikte, yaşadığı topluma alternatif yaşam modelleri sunmaya başlar.

Yazarların ve sanatçıların doğal yapısında bulunan protest yapının, koşulsuz, şartsız her şeye muhalif olma şeklinde algılanmasının da yanlış olduğunu düşünüyorum. İyiye, doğruya, güzele yapılan muhalefet; daha iyiye, daha doğruya, daha güzele hizmet etmelidir. Otokontrol sisteminin çok gelişmiş olduğu yazarlarında, çok iyi eserler verebileceğine inanmıyorum. Ailem ne der, mahalle ne der, toplum ne der, siyasi erk ne der, din ne der gibi kaygılar, bazen sanatçı için, üretimin önündeki en büyük engel olabiliyor. Zaten kendi iç dünyasında büyük bir çatışma yaşayan sanatçı, sonradan eklemlenmelerle ortaya çıkan ilave kontrol mekanizmaları yüzünden daha mutsuz ve üretimsiz hale gelebiliyor. Bu anlamda devletlerin ve siyasi erklerin, sanatçıların önündeki engellerin kaldırılması konusunda onları cesaretlendirmeleri gerekmektedir. Sevgiyle Kalın…

02.03.2019

Orhun Veli BATU